صدای آشنــــا
گلهــــای جاویــــــدان ـــــــــــــــ (۳ )
ویژه نامه ی استادآوازوغـزل ایـــران ، ایـــــرج
دوست دارم شمع باشم دردل شبهابســوزم
روشنی بخشم میان جمع وخودتنهابســـوزم
شمع باشم اشک برخاکستـرپـــروانه ریـــزم
یاسمنــدرگردم ودرشعله بی پـــروابســـوزم
لاله ای تنهــاشــوم دردامن صحــــرابـرویــم
کــوه آتش گـردم ودرحسرت دریـــابســـوزم
اشک شبنــم باشم وبرگونه ی گلهـابلغـــزم
برق لبخنـدی شـوم درغنچه ی لبهابســـوزم
یکی دیگرازستارگان پرفروغ آسمان موسیقی ملی ایران ،حسین خواجه امیری نامداربه ایـــــرج به سال 1313خورشیدی در شهر كاشان دیده به جهان گشود، بیش از شش سال از سنش نمی گذشت كه شروع به زمزمه اشعار روز و عامیانه مردم كه درآن زمان روان می بودمی كند .
پدر بزرگ وی كه از صدایی بسیار خوش برخوردار بوده ، یكی از خوانندگان به نام دوره ی ناصرالدین شاه قاجار بود و هر وقت كه شاه قاجار اراده می كردبرای اومی خواندولی به آنسانکه از نوشته ها بر می آید ، غیر از دربار ، او گاهی برای مردم عادی نیز می خواند و در گردهمایی های مردمی هم شركت می كرده و می خوانده ، پدر حسین خواجه امیری نیزكه از صدایی خوب برخوردار و از پدرش به ارث برده بود حسین رازیرآموزش خود می گیردو بسیاری از شب ها كه ستاره های منطقه كویری كاشان مانند خوشه هایی از زمرد در آسمان خودنمایی می كردند و چشم اندازی شاعرانه به نمایش میگذاشتند ، وی را به صحرای گوشه وکنار شهر می برد و او را تشویق به خواندن با صدایی هر چه بلند می كرد . مدت ها ایــرج زیرآموزش پدر این كار را پیگیری کرد و پس از چندی به تهران می آید و به كلاس روان شاد استاد ابوالحسن خان صباراه یافت ، مدت شش ماه پی درپی ازهنر استاد صبا بهره برد، سپس در سال 1327 توسط ابراهیم خان منصوری برای همکاری در برنامه های رادیویی به رادیو فراخوانده شد . ایــرج مدت ها با این اركستر همكاری می كند و خودش ارتشی بود ، شب های جمعه به مدت نیم ساعت در برنامه ارتش شركت می كند و پس از مدتی در اركستر آقای عبدالله جهان پناه همیاری و با اركستر او همكاری كرد .
در سال 1336 بنا به درخواست شادروان داود پیرنیا به برنامه ی گلهــــا ی رادیوایران راه می یابد و در اولین همكاری خود با گلها، آوازی در مایه " سه گاه " همراه با ویولون استاد علی تجویدی می خواند و چندی بعد یكی از آهنگ های آقای مهندس همایون خرم را با همكاری جلیل شهناز و جهانگیر ملك به نام گلهای 510 در مایه مخالف "سه گاه " اجرا می كند و از این به بعد همكاریش با این برنامه گسترش می یابد . ایـرج ، علاوه بر خواندن ، به نواختن ضرب نیز علاقه وافر دارد وضرب به خوبی می نوازد . وی براین باور است كه جامعه ایران ، آواز و آهنگ های اصیل ایرانی را می خواند و همین آثار و آهنگ ها است كه نمودار فرهنگ آوازهای ملی كشور بوده و از گذشتگان ما به طور سینه به سینه و نسل به نسل به ما رسیده و این ماندگار گرانبها برایمان مانده و باید در پاسداشت و همگانی کردن آن تلاش و كوشش وافر داشته باشیم و به موسیقی ملی و سنتی سرزمین خود خیلی بیش از این ها ارج گذاریم .
حسین خواجه امیری چون افسر ارتش بود ، برای اجرای برنامه های هنری خود از جمله بانام راستین خود گرفتاری پیش روی داشت ، بدین شوند نام دوم ( ایــــرج ) را برای خود برگزید . همزمان بارخدادانقلاب ایران ایــرج نیزجزوهنرمندان بنامی بودکه ازسوی دست اندرکاران رادیووتلویزیون که باسازوآوازوموسیقی ملی ومردمی ایران میانه ی خوبی نداشتند(همراه باخوانندگان ونوازندگان بزرگی همچون استادشجــریان (همانا هرگاه نیازی داشتندازوی آواز وبرنامه ی ابزاری وگزینشی برای پیشبردخواسته های خودپخش میکردند)ـ گلپایگانی ـ محمودی خوانساری ـ شادروان پرویزیاحقی ـ شادروان هایده ـ زنده یادمهستی ومرضیه ـ حمیــرا ـ سیمابیـنــا ـ درویش جاویدان ـ وزنده یادان الهـــه ـ پــوران ـ و...)خانه نشین گردید ودررادیووتلویزیون دیگرنامی ازوی برده نشدوبرنامه ای ازوی پخش نگردید(جزچندبارازرادیوفرهنگ آنهم برویه ی بسیارنیمه کاره ،بی سروته وگزینشی )،واین ستم بسیاربزرگی برموسیقی ملی ایران بود.
یاردیــرین سلطان قلبهــا،فــردین
ایرج كه از صدایی خوش و رسا و دلخواه برخوردار است در زمان خودهمراه بابزرگان موسیقی ملی ایران همانند: ـ استادبزرگ آواز، ،استــادمحمـدرضاشجـــریان ــ واستادگلپــایگانی ــ استادبنــــان ـ قـوامی ـ هایـده ـ حمیــرا ـ شهیدی ـ محمودی خوانساری و... به آواز ایران خدمات ارزنده ای نمود به آنسانکه كه در دور افتاده ترین روستاهای کشورهم دلبستگان فراوان پیدا كرد وهم اکنون نیزنسلهای پیشین وی را بعنوان یکی ازخوانندگان برجسته ی کشورمیدانند وبراستی که چنین است . ایرج دررادیوایران بابرنامه های گلهاوگلهای رنگارنگ وبرگ سبزهمکاری گسترده ای داشت وافزون برآن باخواندن ترانه هاوتصنیفهای ماندگاروغزلهای سنتی وکوچه باغی وبویژه باخواندن غزلهاوترانه ی فیلمهای سینمایی ایران درپیش ازانقلاب، آثاروصدای دلنشین خودراراجاودانه ساخت ودردل مردم هنردوست ایران جای گرفت .ایرج درسینمای ایران هم جضورگسترده وچشم گیری داشت دراکثرفیلمهای سینمایی غزلهاوترانه ی فیلمهای بیادماندنی ،شادروان فــردین راایرج اجراکرده است بنابگفته ی نسلهای پیشین که این فیلمهارادرآن زمان دیده اند،صدای دلنشین وآوازوغزلهای دلرباوهوشربای ایرج همراه بابازی هنرمندانه ی شادروان فردین درفیلمهای فارسی آنزمان چنان باهم هماهنگی داشت که تاکنون کمتردرجایی دیده شده است ،همیشه مردم زیادی رابسوی خودمی کشانیدوجزوپرفروشترین فیلمهابشمارمی آمد (برای نمونه درفیلمهای گنج قارون ـ چرخ وفلک و.... آهنگهاوترانه وغزلهای اوستاچلوکبابی ـ شب عیداست ویارازمن چغندرپخته میخواهدـ آقادزده سلام ــ اومدم ازهنداومدم ـ اگردستم رسدبرچرخ گردون ـــ و ....راایرج خوانده است )دست اندرکاران در موسیقی ایران ، همگی براین باورندکه وی یكی از بهترینهای آواز ایران بوده كه هیچوقت خاطره او در آواز و موسیقی سنتی ایران فراموش نخواهدشد و یکی ازجواهرات گرانبهای خزانه ی موسیقی ملی کشوربشمارمیرود.. درسالهای نزدیک چندین ترانه ی ماندگارنیزدرسوگ شادروان فردین خوانده است که بسیارشنیدنی زیباوبیادماندنی ست :(سلطان قلبم کشیدی چراسایه ازسرمن ...... ). ایــرج یکی از پیروزترین خوانندگان موسیقی سنتی است. وی پدر احسان خواجه امیری خوانندهٔ پاپ و ساغرخواجه امیری (نوازنده) است.ازایرج صدهاآوازبانام :گلهای رنگارنگ ـ شاخه ی گل ـ برگ سبز ـ گلهای صحرایی ـ و......وصدهاتصنیف ،غزل کوچه باغی وترانه های دل انگیزباصدای دلنشین ودلنواز وی برای هنردوستان بجای مانده که به راستی گنجینه ی بزرگیست ایرج برنامه های زیادی باهمکاری هنرمندان بزرگی همچون شادروان پرویزیاحقی ،فرهنگ شریف ،برادران ملک ،ورزنده ، عبادی ،کسایی ،فرامرزپایور، تجویدی ـ بدیعی ـ جلیل شهناز،امیرناصرافتتاح ،همایون خرم و.....درآن سالهااجراکرده است .